งานเทศกาลทานาบาตะ
สวัสดีค่ะทุกท่านกลับมาพบกันใหม่อีกครั้ง กับเกร็ดความรู้ดีๆเกี่ยวกับภาษาญี่ปุ่นค่ะ
ทุกท่านชอบชมดาวยามค่ำคืนกันไหมค่ะ ถ้าท้องฟ้าโปร่งก็จะเห็นดาวบนท้องฟ้าระยิบระยับอย่างเห็นได้ชัด จำกันได้ไหมเอ่ยว่าดาวดวงไหนชื่อดาวอะไร มีที่มาอย่างไร วันนี้อยากจะให้ทุกท่านได้รู้จักที่มาของดาวสองดวงที่ถูกพลัดพรากจากกันโดยมีทางช้างเผือกกั้นขวางความรักของทั้งสอง…คือ
”ดาวอัลแตร์”กับ”ดาววีก้า” เอะ สงสัยกันแล้วใช่ไหมคะว่าคือดาวอะไร ถ้าพร้อมแล้ว
Azu
จะนำทุกท่านย้อนอดีต
ตำนานรักของหญิงทอผ้ากับชายเลี้ยงวัว ถ้าพร้อมแล้วก็ไปร่วมฉลอง
งานเทศกาลทานาบาตะกันเลยค่ะ
（「七夕」(Tanabata) หมายถึง งานเทศกาลทานาบาตะหรืองานฉลองดวงดาวของประเทศญี่ปุ่น）จัดขึ้นในคืนวันที่ 7 กรกฎาคมของทุกปี เป็นเทศกาลที่ผู้คนทั่วไปจะเขียนคำอธิษฐานต่างๆลงบน
ทังซะขุ「短冊」(Tanzaku คือ กระดาษรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้า) แล้วนำไปห้อยบนกิ่งไผ่พร้อมด้วยสิ่งประดับประดาอื่นๆ
「棚機」（Tanabata）ในสมัยโบราณเป็นพิธีบูชาของญี่ปุ่นมีตั้งแต่ช่วงสมัยนาระ ผู้หญิงทอผ้าหวังว่าจะได้รับพรและขับไล่สิ่งที่ไม่ดีออกไปจากร่างกาย โดยผู้หญิงที่ถูกเลือกนั้นเรียกว่า
「棚機女」
（Tanabatatsume）จะถูกเก็บตัวไว้ใน
「機屋」（Hataya ห้องที่มีเครื่องทอผ้า）ซึ่งอยู่ที่ริมแม่น้ำที่บริสุทธิ์ จะทอผ้าอย่างขะมักเขม้นและตั้งใจถวายแด่เทพผู้ครองสวรรค์ เครื่องทอผ้าจึงถูกเรียกว่า
“Tanabata”
เครื่องทอผ้า “Tanabata”
หลังจากที่ศาสนาพุทธเริ่มมีผู้คนนับถือกันมากขึ้น ก็เริ่มมีการจัดคืนวันที่ 7 กรกฎาคม เพื่อสำหรับเซ่นไหว้บุคคลที่ล่วงลับไปแล้วซึ่งเรียกว่า
「お盆」（Obon เทศกาลโอบ้ง หรือเทศกาลรำลึกถึงผู้
ตายของชาวพุทธ）โดยหวังว่าจะมีฝีมือในการทอผ้าและเย็บผ้าที่เก่งขึ้นเหมือน
「織女星（Shukujosee）＝おりひめ (Orihime) ดาววีก้า」 โดยการเซ่นไหว้เข็มและบ่วงดาว และนอกจากนี้ยังขอพรให้
ประสบความสำเร็จในด้านต่างๆอีกด้วย
ตำนานทางช้างเผือก
กาลครั้งหนึ่งนานมาแล้วที่ฝั่งแม่น้ำด้านเหนือ
ของ 「天の川」(Ama no gawa) "อามาโน่ คาวา(ทางช้างเผือก)" บนสวรรค์มีลูกสาวของเทพผู้ครองสวรรค์ นางหนึ่งชื่อว่า
「おりひめ (Orihime) ＝ ดาว
วีก้า」 "โอริฮิเมะ" นางเป็นคนที่สวยและขยันขันแข็งทำงานไม่ยอมหยุด งานประจำของนาง คือ "การทอผ้า" นางทอผ้าได้สวยงามและประณีตมากจึงเป็นที่พึงพอใจของเหล่าเทพทั้งหลาย จึงทำให้
นางต้องทอผ้าอยู่ตลอดวันตลอดคืน เทพผู้ครองสวรรค์ผู้เป็นบิดาเป็นห่วงและสงสารธิดาจึงคิดที่จะให้นางได้มีคู่ครอง เทพผู้เป็นบิดาจึงประกาศหาคู่ให้กับโอริฮิเมะ นางถูกตาต้องใจกับชายหนุ่ม
ที่ชื่อ
「ひこぼし (Hikoboshi) ＝ ดาวอัลแตร์」"ฮิโกโบชิ" ชายหนุ่มผู้นี้เป็นคนเลี้ยงวัวอยู่ฝั่งด้านใต้ของทางช้างเผือก เป็นคนที่ขยันขันแข็งไม่แพ้โอริฮิเมะ ร่างกายกำยำและสง่างาม ยามเมื่อเลือกคู่ก็ดู
เหมือนว่าทั้งคู่ก็ดูจะถูกตาต้องใจซึ่งกันและกัน เทพผู้เป็นบิดาจึงให้ทั้งสองได้แต่งงานกัน หลังจากนั้นโอริฮิเมะก็ไม่ยอมทำงานทอผ้าอย่างขยันขันแข็งเหมือนเมื่อก่อน ส่วนฮิโกโบชิก็ไม่เลี้ยงวัว
เหมือนเมื่อก่อนเช่นกัน ปล่อยให้เดินเพ่นพ่านไปทั่วบริเวณ ทั้งสองจะออกไปเที่ยวด้วยกันทุกวันทุกคืน นางมีความสุขมากและลุ่มหลงฮิโกโบชิจนลืมหน้าที่ประจำของนาง แต่ยิ่งนานวันเข้าโอริฮิ
เมะก็ยิ่งหลงระเริงกับความรักจนลืมหมดทุกสิ่งทุกอย่าง เทพผู้เป็นบิดาจึงพิโรธลงโทษให้ทั้งสองแยกจากกันไปอยู่คนละทิศของทางช้างเผือก โอริฮิเมะโศกเศร้าเสียใจที่ต้องพลัดพรากจากชาย
หนุ่มผู้เป็นที่รัก นางร่ำไห้จนน้ำตาแทบจะเป็นสายเลือด เทพผู้เป็นบิดาเฝ้ามองดูความเศร้าโศกของนางทุกวันทุกคืน จนกระทั้งเทพผู้เป็นบิดาเกิดความสงสารในตัวนาง จึงอนุญาตให้นางข้ามทาง
ช้างเผือกไปพบฮิโกโบชิได้หนึ่งครั้ง แล้ววันนั้นก็คือวันที่ 7 เดือน 7 ของทุก ๆปี จากนั้นมาทั้งสองจึงมีความหวังว่าจะได้พบกันถึงแม้ว่าจะเป็น 1 ปี 1 ครั้งก็ตาม โอริฮิเมะกับฮิโกโบชิจึงกลับมาขยัน
ขันแข็งตั้งหน้าตั้งตาทำงานเหมือนเดิม และในทุก ๆปีทางช้างเผือกจะออกมาปรากฏบนท้องฟ้า โอริฮิเมะและฮิโกโบชิก็จะได้มาพบกันสมดังปรารถนา
วิธีฉลองเทศกาลทานาบาตะ
สิ่งที่ต้องเตรียม ：กิ่งไผ่หรือต้นไผ่ขนาดเล็กที่อยู่ในกระถาง, ปากกาเมจิก, 「折り紙」(Origami คือ กระดาษสี) (หลายๆแผ่น), กรรไกร, กาว, เครื่องเจาะกระดาษ, ด้าย
1.วิธีทำทังซะขุ 「短冊（Tanzaku）」の作り方（no tsukuri kata）
1.1 ตัดกระดาษหลากสีให้มีขนาด 20x5 ซ.ม. (หรือขนาดตามที่ต้องการ)
1.2 เขียนคำอธิษฐานลงบนกระดาษแต่ละแผ่นด้วยปากกาเมจิก
1.3 นำเครื่องเจาะรูกระดาษมาเจาะตรงกลางด้านบนของกระดาษ
1.4 นำด้ายมาผูกกับกระดาษ จากนั้นนำไปห้อยบนกิ่งไผ่
2.วิธีทำห่วงแหวนกระดาษ 「十字輪っかつづり（Juuji-wakka-tsuzuri）」の作り方（ no tsukuri kata）
2.1 พับกระดาษ Origami ให้เป็น 8 ส่วนเท่าๆกันแล้วตัดตามรอยพับ (ขนาด 15-20 เซนติเมตร)
2.2 ตัดกระดาษ Origami หลายๆสี หลายๆแผ่นให้มีขนาดเท่าๆกัน
2.3 นำกระดาษ Origami ที่ตัดแล้วแล้วทำเป็นวงกลม
2.4 นำกระดาษ Origami มาทากาวตรงปลายกระดาษด้านหนึ่ง
2.5 ทำหลายๆสีแล้วนำมาคล้องเป็นวงต่อกัน จากนั้นนำไปห้อยบนกิ่งไผ่
3.วิธีทำทางช้างเผือก 「天の川(Ama no gawa)」の作り方（no tsukuri kata）
3.1 พับกระดาษ Origami ให้เป็น 4 ส่วนเท่าๆกัน
3.2 ตัดจากปลายทางขวาเข้าไปโดยเว้นระยะประมาณ 1 เซนติเมตร เหลือส่วนที่ไม่ตัดไว้พอประมาณ
3.3 กลับหัวกระดาษแล้วตัดอีกด้านหนึ่ง
4.คลี่และดึงกระดาษเบาๆจากปลายทั้งสองด้าน จากนั้นนำไปห้อยบนกิ่งไผ่
ตัวอย่าง คำอธิษฐานที่นิยมใช้กันบ่อยๆ
- ขอให้เก่งภาษาญี่ปุ่น
日本語 が上手になりますように
(Nihongo ga jyoozu ni narimasu yooni)
- ขอให้สอบวัดระดับความรู้ภาษาญี่ปุ่นผ่าน
日本語能力試験に合格できます ように
(Nihongo nooryokushiken ni gookaku dekimasu yooni)
- ขอให้ได้ไปประเทศญี่ปุ่น
日本に行けますように
(Nihon ni ikemasu yooni)
- ขอให้ได้เป็นไกด์
ガイドになれますように
(Gaido ni naremasu yooni)
- ขอให้มีสุขภาพที่แข็งแรง
健康でいられますように
(Kenkoo de iraremasu yooni)
- ขอให้มีความสุข
幸せでありますように
(Shiawase de arimasu yooni)
- ขอให้ทุกคนในครอบครัวมีความสุข
家族みんなが幸せでありますように
(Kazoku minna ga shiawase de arimasu yooni)
- ขอให้มีผลการเรียนที่โรงเรียนดีขึ้น
学校の成績が上がりますように
(Gakkoo no seeseki ga agarimasu yooni)
- ขอให้เก่งฟุตบอล
サッカーが上手になりますように
(Sakkaa ga joozu ni narimasu yooni)
- ขอให้สอบเข้ามหาวิทยาลัย...ได้
○○大学に合格しますように
(○○ daigaku ni gookaku shimasu yooni)
- ขอให้มีแฟนสวย
きれいな恋人ができますように
(kiree na koibito ga dekimasu yooni)
- ขอให้มีแฟนหล่อ
ハンサムな恋人ができますように
(Hansamu na koibito ga dekimasu yooni)
- ขอให้ได้แต่งงานกับคุณ...
○○さんと結婚できますように
(○○-san to kekkon dekimasu yooni)
- ขอให้ประสบผลสำเร็จ
人生の成功をおさめられますように
(Jinsee no sekoo o osameraremasu yooni)
- ขอให้ได้โบนัสทุกปี
毎年ボーナスが貰えますように
(Maitoshi boonasu ga moraemasu yooni)
- ขอให้ถูกลอตเตอรี่
宝くじがあたりますように
(Takarakuji ga atarimasu yooni)
- ขอให้เป็นเศรษฐี
お金持ちになりますように
(Okane mochi ni narimasu yooni)
เป็นยังไงบ้างคะ กับเรื่องราวความรักระหว่างเจ้าหญิงทอผ้ากับคนเลี้ยงวัวและเทศกาลทานาบาตะที่เป็นเหมือนกระจกสะท้อนถึงความละเมียดละไมที่แฝงไปด้วยความเรียบง่ายแห่งขนบธรรมเนียมวัฒนธรรมของประเทศญี่ปุ่นที่
Azu นำมาเล่าในครั้งนี้ จึงอยากให้ทุกท่านได้ลองฟังเพลงเพลงนึงคะเพื่อให้เข้ากับ
เทศกาลทานาบาตะ ชื่อเพลงว่า
“kimi no shiranai monagatari by
supercell” เพราะมากลองฟังกันดูนะคะ ส่วนเรื่องราวถัดไปจะเป็นเรื่องอะไรนั้น รับรองได้ว่าน่าสนใจอย่างแน่นอนค่ะ โปรดติดตามเรื่องต่อไปนะคะ
แหล่งข้อมูลอ้างอิงโดย
1. (เครื่องหมาย * หมายถึง ที่มาจากหนังสือ วัฒนธรรมญี่ปุ่น)
โอคะโมะโทะ โทะมิ(ผู้แต่ง), แสวง จงสุจริตธรรม(ผู้แปล), รศ.ปราณี จงสุจริตธรรม(ผู้แปล). วัฒนธรรมญี่ปุ่น. พิมพ์ครั้งที่ 6. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์ภาษาและวัฒนธรรม, 2547
ขอบคุณรูปภาพสวยๆจาก
1.http://www.origami-club.com/tanabata/
2.http://www.joaf.co.jp/summer/tanabata/tanzaku/tanzaku-.htm
3.http://writer.dek-d.com/werwerty/story/view.php?id=158693
4.http://ky.99166.com/kymz/2009824/11712.Html
5.http://money.cnfol.com/110803/160,1542,10397081,00.shtml
6.http://www.oizumi-tabunka.jp/images/2009/07/cu055.jpg
เรื่องโดย: Azu’Nyan Prae
เรียบเรียงโดย: ทีมงานโรงเรียนสอนภาษาญี่ปุ่น Jat.
ขอบคุณข้อมูลจาก:
